نوجوانی سن بسیار حساسی است. دورهای است که میتواند خیلی از عادتهای خوب یا بد را در شخصیت فرد نهادینه کند. یکی از بهترین عادتهایی که یک نوجوان میتواند در این سنین به خودش هدیه دهد عادت به مطالعه و کتاب خواندن است.
نوجوانی که اهل مطالعه باشد نسبت به هم سن و سالهای خودش رشد بیشتری میکند، او با سرک کشیدن به دنیای کتابها، با ماجراجوییهای علمی و تاریخی و تخیلی بیشماری آشنا میشود. ماجراجوییهایی که با خلق و خوی او که عاشق هیجان است هم مطابقت دارد.
خوشبختانه در این دوره و زمانه کتابهای متنوع زیادی برای رده سنی نوجوان نوشته، ترجمه و منتشر میشود. برای همین نوجوان میتواند بین کتابها بگردد و کتابی با موضوعی که دوست دارد را پیدا کند و مطالعه کند. به کمک ناشران و مترجمان و نویسندگان دغدغهمند، این روزها کتابهای خوب زیادی برای نوجوانان به چاپ رسیده است. در این مقاله 15 تا از بهترین کتاب های نوجوان معرفی میشود.
معرفی 15 کتاب نوجوان
1- شگفتی
«میدانم یک پسر ده سالۀ عادی نیستم!»
طرح جلد کتاب و همین جملۀ آغازین به ما میگوید که ما با چه داستانی روبهرو هستیم. از همان شروع کتاب ما متفاوت بودن شخصیت اصلی را میفهمیم و باقی کتاب به چگونگی زندگی و چگونگی برخوردها و... میپردازد.
شگفتی، داستان «آگوست» است، آگوستی که چهرۀ متفاوتتری دارد. کتاب از زبان چند راوی روایت میشود؛ اما محور اصلی داستان دور زندگی پر فراز و نشیب آگوست میچرخد. دردهایی که خودش تحمل میکند، سختیهایی که خانوادۀ او میکشند و... .
«کردارهای شما بناهای یادبودتان هستند.»
این جمله میتواند چکیده و خلاصۀ کتاب باشد.
رفتار ما با آدمهای متفاوت چگونه است؟ اگر شخصی را ببینیم که ظاهر متفاوتی دارد چه عکس العملی نشان میدهیم؟
شگفتی یکی از بهترین کتابهای نوجوان است چون آدمی را به فکر فرو میبرد. «آر.جی. پالاسیو»، نویسنده کتاب، کاری کرده که ما خوراک فکری خوبی برای نوع و چگونگی برخوردهایمان با آدمهای متفاوت داشته باشیم. اینکه از چند راوی به این مسئله پرداخته شده هم از نکات قوت کتاب است. چون نهتنها کمک میکند احساسات فرد متفاوت را بشناسیم، بلکه باعث میشود احساسات اطرافیان او را هم بهتر درک کنیم.
شگفتی رمان نوجوان است ولی مختص نوجوانان نیست. بزرگسالان هم میتوانند از خواندنش لذت ببرند و از آن بیاموزند.
2- مومو
«مومو» یک داستان فانتزی است. داستان دختری 12 ساله که در آمفی تئاتر یک شهر زندگی میکند. داستانی که بیش از هر چیز روی دو موضوع دست گذاشته است:
شنونده خوب و فعال بودن و زمان و مدیریت و پسانداز آن.
گوش دادن با شنیدن فرق میکند. شنیدن با شنیدن فعال هم متفاوت است. یکی از بزرگترین درسهایی که مومو در این کتاب به نوجوان میدهد این است که یاد بگیرد مثل مومو شنوندۀ فعالی باشد. مومو با دقت به حرف همه گوش میدهد و کمک کنندۀ کودکان و بزرگسالان است. داستان به همین شکل ادامه پیدا میکند تا زمانی که «عالیجنابان خاکستری» به جهان داستان وارد میشوند. بخش فانتزی داستان با حضورشان شکل میگیرد و پررنگ میشود.
آدمها چقدر قدر با هم بودن را میدانند؟ چقدر حواسشان به استفادۀ درست و مفید از وقتشان هست؟ چه چیزی را فدای چیز دیگری میکنند؟ مدیریت زمان امری ممدوح است اما اگر منجر شود آدمی فقط به فکر منافع شخصی و مادی و سود عاید از آن باشد، آیا باز میتواند اینقدر ممدوح باشد؟ اگر زندگی شیرین را کسل کننده کند، شادیهای آدمی را بگیرد و به جای اینکه زمان تحت کنترل فرد باشد، فرد تحت کنترل زمان باشد باز هم اتفاق مبارکی است؟
مومو که یکی از بهترین کتابهای نوجوان است با زبانی ساده و با خلق دنیایی فانتزی به این مسئله میپردازد و به نوجوان گوشزد میکند حواسش به چگونگی استفاده از وقتش باشد.
بعضی افکار، بعضی سبک زندگیها، بعضی مدیریت زمانها، اگر نتوانند شادی واقعی را به ارمغان بیاورند، میشوند دزدان زمان! دزدانی که «میشائیل انده» آن را به خوبی در مومو به تصویر کشیده است. اگر میخواهید قدرت شنوندۀ فعال بودن را داشته باشید و قدر زمان خود را درست بدانید خواندن مومو را فراموش نکنید.
3- نماز باحال
یکی از مهمترین واجبات دین ما و یکی از مهمترین تکالیف دینی ما خواندن نماز است. نماز خواندن اینقدر سفارش شده است که نه تنها نخواندنش بلکه سبک شمردن آن هم جایز نیست و باید تا جایی که برایمان مقدور است نمازهایمان را درست و با حضور قلب بخوانیم.
سوال اینجاست که چرا بعضی از ما با نماز خواندن حال میکنیم و بعضیهای دیگرمان نه؟ چرا خواندنش به بعضیها مزه میدهد و به بعضیهای دیگر نه؟ شاید به این دلیل است که دقیقا نمیدانیم چرا باید نماز بخوانیم! برای همین خواندنش گاهی برایمان سنگین میشود. شاید اگر دلیلش را بدانیم و بفهمیم با اینکه یک تکلیف دینی است ولی خواندنش منحصرا به دین ما محدود نمیشود، بلکه فایدههای دنیایی هم برایمان دارد شاید راحتتر بتوانیم با خواندنش کنار بیاییم.
این کاری است که «سید کاظم روح بخش» در «نماز باحال» برای نوجوان انجام داده است. نویسنده در کتاب نماز باحال با عنوان فرعی «یه سفر پر ماجرا به دنیای نماز»، قبل از سفر با حرفهایش کمی مغزها را جراحی میکند تا مخاطب را آمادۀ سفر پرماجرایش کند. او با زبانی صمیمی و نثری روان با مخاطب همراه میشود و این سوال را مطرح میکند که چرا اصلا باید با وجود این همه مشکل نماز خواند؟ و بعد فایدههای نماز برای این حیات دنیایی را از طریق عقل و علم به او یاد میدهد.
نویسنده در چهار گام مخاطب نوجوان را همراهی میکند تا به او یاد بدهد که نماز باحال بخواند و با نماز خواندنش کیف کند. اگر نوجوان طعم باحال بودن نماز را بچشد، ستون دین بودن نماز برایش باورپذیرتر میشود.
4- ترکش ولگرد
اسم جبهه که میآید آدم یا یاد توپ و خمپاره و زخمی شدن و شهید شدن میافتد یا یاد سربلندی و افتخار و استقلال کشور؛ یک فضای معنوی و خالصانه به دور از هیاهوی دنیا. جبهه با وجود همۀ اینها یک بخش دیگری هم دارد. بخشی که زندگی در آن جریان داشت. بخشی که طنز در آن جریان دارد.
«داوود امیریان» نویسندۀ موفق دفاع مقدس، کتابهای زیادی را از روزگارن جنگ و جبهه برای نوجوانان نوشته است. او دوربین قلمش را بیشتر از اینکه سمت زمختی جنگ ببرد، سمت حال و هوای شاد و فرحبخش جبهه برده و آنها را در کتابهایش ثبت کرده است.
کتاب «ترکش ولگرد» یکی از آن کتابهاست. کتابی که پر است از خاطرات زنده و طنز که لبخند و خنده را به نوجوان هدیه میدهد. ترکش ولگرد 34 خاطره دارد. 34 خاطرهای که وجه مشترکشان جبهه و خنده است ولی هر کدامش بخش متفاوتی از جنگ را به مخاطب نشان میدهد.
ترکش ولگرد یکی از بهترین کتابهای نوجوان است زیرا داوود امیریان یکی از بهترین نویسندگان نوجوان است! نویسندهای که خواندن کتابهایش خالی از لطف نیست.
اگر نوجوانی دوست دارد جبهه و خاطرات جنگ را از زاویه نگاه متفاوتی ببیند، ترکش ولگرد کتاب مناسبی برای مطالعه کردن در این زمینه است.
5- مکس اینشتین
«آلبرت اینشتین» را همه میشناسید. نابغهای آلمانی که با نظریهها و اختراعاتش به حوزۀ علم خدمات بزرگی کرده است. «جیمز پیترسون» در کتاب «مکس اینشتین» سعی کرده است پا جای پای او بگذارد.
تا الان کودکان یا نوجوانانی دیدهاید که بیشتر از سن خودشان بفهمند؟ یا با جهشی خواندن پلههای علم را یکی دو تا طی کردهاند؟
آیا کودکان یا نوجوانانی میشناسید که کلی فکر و ایدههای جذاب در سرشان وجود دارد و دوست دارند روزی مخترع یا دانشمند شوند؟
کتاب «مکس اینشتین» بر طبق این دو اصل نوشته شده است.
مکس اینشتین نوجوان یتیمی است. نوجوانی که بی خانمان است و در طبقۀ خالی بالای یک اصطبل با تعدادی بی خانمان دیگر زندگی میکند. او نابغه است و پر از ایده. دوست دارد چیزهای مختلفی را اختراع کند. او چون درسخوان و زرنگ و نابغه بوده مدرسه را خیلی سریع تمام میکند و در سن 12سالگی به دانشگاه میرود. اما این تمام ماجرا نیست. روزی افرادی به دلیل نابغه بودنش به سراغ او میروند و آمدن این افراد و رفتن مکس با آنها ماجرای اصلی کتاب را میسازد.
مکس، اینشتین را الگوی خود قرار داده است و مدام با او حرف میزند یا دربارۀ او میگوید. کتاب هم ماجراجویی است و هم علمی و این هیجان را در کنار علم به نوجوانان عرضه میکند.
کتاب مکس اینشتین کتاب جذابی است برای همۀ نوجوانانی که عاشق هیجان و ماجراجویی از طریق علم هستند.
6- قصههای من و ننه آغا
«قصههای من و ننه آغا» کتابی پر از خاطره است. خاطرههای ناب و شیرین که ما را به کوچه پس کوچههای یزد میبرد و ما را با نویسنده همراه میکند. نویسندۀ این کتاب یعنی آقای «مظفر سالاری» خاطرههای کودکی و نوحوانی خودش را با زبانی شیرین و جذاب بیان میکند و ما را پای قصههای خودش و ننه آغایش مینشاند. منظور از ننه آغا، مادر بزرگ پدریشان است.
خاطرهها را که ورق بزنید و آهسته آهسته بخوانید، با فرهنگ و آداب و رسوم زندگیهای قدیمی مواجه میشوید. اگر خوانندۀ بزرگسال باشید حال و هوای آن روزها برایتان تداعی میشود و اگر خوانندۀ نوجوان باشید با فرهنگ بومی و محلی گذشتههای نه چندان دور آشنا میشوید.
در گذشتههای نه چندان دور، خیلی از خانوادهها با پدر و مادرشان زندگی میکردند. این سبک زندگی باعث میشد بچهها جدای از پدر و مادرشان، تحت تربیت پدربزرگها و مادربزرگها هم قرار بگیرند. در جایجای کتاب تاثیر تربیت و راهنماییهای ننه آغا روی «امیر» شخصیت اصلی دیده میشود.
قشنگی خاطرهها جز خوشخوان و شیرین بودنشان، آموزنده و تربیتی بودنشان است. با کتاب میتوان حس و حالهای متفاوت نوجوانی را همراه با امیر تجربه کرد و درسهای بزرگی از وجود با برکت ننه آغا گرفت.
اگر دوست دارید در حال و هوای کوچهپسکوچههای یزد قرار بگیرید و اگر بخواهید از دوران نوجوانی آقای «مظفر سالاری» اطلاعاتی به دست بیاورید و به صورت کلی اگر کتابی سبک و لطیف برای خواندن میخواهید قصههای من و ننه آغا گزینۀ مناسبی است.
7- رمانهای سهگانۀ دختران کابلی
ناگهان پرسید: «کشتن بچه هم سخت است؟»
پروانه گفت: «باید سخت باشد، ولی برای بعضی از مردم ظاهرا هیچ ترسی کاری ندارد.»
-به آسانی کشتن یک کبوتر؟
-به نظرم از آن هم آسانتر.
لیلا گفت: «ما کبوتر را میکشیم و میخوریم. آنها با بچهای که میکشند چه کار میکنند؟»
این بریده بخشی از کتاب «سفر پروانه» جلد دوم رمانهای سهگانۀ کابلی است. عموما قصۀ مردم افغانستان و رنجشان برای بزرگسالان روایت شده، اما رمانهای نان آور، سفر پروانه و شهر گِلی برای نوجوانان نوشته و منتشر شده است.
هر سه جلد زیر سایۀ حکومت طالبان روایت میشود. در نان آور، پروانه به خاطر شرایط پدر خانواده مجبور میشود نان آور خانواده شود. در سفر پروانه خانواده پخش و پلا شدهاند و پروانه میافتد دنبال پیدا کردن خانوادهاش و شهر گلی از زبان شوزیه دوست پروانه روایت میشود. شوزیه در پاکستان و اردوگاه پناهندگان است و کتاب به ماجرای زندگی او رویایش میپردازد.
کتاب دختران کابلی بابت رنجهایی که روایت میکند غمگین است اما داستانها ساده و روان بیان شدهاند.
خانههای ویران شده، صدای منفجر شدن بمبها و مینها، تنهایی و غربت و درد دوری از خانواده و سختگیریهای طالبان علیه زنان در کتاب مشهود است. دختران و زنان اگر میخواهند کار کنند، اگر میخواهند رفت و آمد کنند و زندگی راحتتر و دور از مزاحمتی را بگذرانند ناچارا خودشان را شبیه پسرها میکنند تا از دست ماموران طالبان در امان باشند.
زیبایی داستانها در کنار غمی که دارند، امید داشتن بچههاست. با وجود شرایط سخت زندگی، با وجود اینکه طالبان زندگی و خانوادۀ بچهها را از آنها گرفته اما امید در دل بچهها جریان دارد و با شجاعت و پر امید زندگی را ادامه میدهند.
نویسندۀ رمانها «دبورا الیس» است و جوایزی را به خودش اختصاص دادهاست.
8- مه و دود
«مه و دود» داستان چهار شخصیت است: لاچین، جانقلی، خدامراد و اردشیر.
اگر دقیقتر شویم مه و دود داستان اردشیر است که با سه شخصیت دیگر که از قضا یکی از آنها پدر خودش است راهی سفری مخوف و پرماجرا میشود. لاچین و جانقلی دنبال پیدا کردن سندی باارزش هستند و تنها خدامراد است که آن منطقۀ کوهستانی را به درستی میشناسد و بلد راه است. اردشیر نوجوانی ساده است و خون ندیده. آن سه نفر شکارچی، مزدور و سلاخ هستند.
داستان در دو دفتر روایت میشود. دفتر اول به نام «آدمکشها»،از زبان سوم شخص روایت میشود و دفتر دوم به نام «من»، از زبان اردشیر نوشته شده است.
اردشیر اول سفر با اردشیر آخر سفر متفاوت است. او در این سفر کوتاه تجربههایی را از سر میگذراند که از لحاظ فکری و... او را رشد میدهد.
نویسندۀ کتاب آقای «سجاد خالقی» است. داستان در فضایی کوهستانی روایت میشود و بوی خون و سردی محیط و ارتفاعات و... داستان را وهم آلود کرده است.
مه و دود داستانی است برآمده از تاریخ که در زمان حکومت پهلوی و زیر سایۀ جنگ جهانی ساخته و پرداخته شده است.
9- زایو
کتاب «زایو» در سال 1395 منتشر شد. سال انتشار را میگویم چون مهم است. داستان سفری در زمان است. زمان داستان سال 1420 شمسی است. زایو نام یک ویروس است،ویروسی که کشورهای مختلفی را درگیر خود کرده است.
زایو کتابی علمی تخیلی است. تخیلی است چون ما هنوز به سال 1420 نرسیدهایم و علمی است چون مرتبط است با ویروسها و آزمایشگاهها و پژوهشها و... .
شخصیت اصلی داستان «علی پارسا» دکتری ایرانی است. او یک روز مثل همیشه به سرکار میرود ولی این لابهلا به او ماموریت ویژهای داده میشود. او باید به یک آزمایشگاهی در فلسطین برود تا رد زایو را در آنجا بگیرد و ریشۀ این ویروس فراگیر را بخشکاند.
او به همراه تیمش راهی این سفر میشود ولی به راحتی به فلسطین و آن آزمایشگاه نمیرسد. حین سفر ماجراهایی برای او پیش میآید که بخش خواندنی کتاب را تشکیل میدهد.
با اینکه شخصیت اصلی کتاب نوجوان نیست ولی کتاب آنقدری ساده و روان نوشته شده است که مخاطبان نوجوان و جوان به راحتی با آن ارتباط برقرار میکنند. هیجان کتاب بالاست و اتفاقات زیادی پشت سر هم برای شخصیت و تیمش پیش میآید. هر بخش از کتاب در مکانی متفاوت روایت میشود. عنوان فصلها طبق همین مکانها نامگذاری شده است.
10- پرواز با پاراموتور را دوست دارم
کتاب «پرواز با پاراموتور را دوست دارم» بر پایۀ 3 مفهوم نوشته شده است:
- هدف یا آرزو
- تلاش
- انتخاب بین دوراهی
هر نوجوانی ممکن است آرزو یا آرزوهایی در ذهن خود داشته باشد که دوست دارد به آن یا آنها برسد. «عباس» شخصیت اصلی نوجوان کتاب «پرواز با پاراموتور را دوست دارم» هم یکی از همین نوجوانان است. او در یک تعمیرگاه کار میکند ولی شوق پرواز در سر دارد. اتفاقی او را به خواستهاش نزدیک میکند اما باید برای رسیدن به خواستهاش تلاش کند.
یک نوجوان دیگر به نام «ثریا» هم در کتاب حضور دارد که دخترخالۀ عباس است. ثریا هم در تلاش است که به خواستهاش برسد. دو راهی کتاب پیش پای عباس است. او باید با تصمیم خود یا به نفع آرزوی خود تلاش کند یا به نفع آرزوی دیگران.
پرواز با پاراموتور را دوست دارم کتاب خوشخوانی است که «علی آرمین» آن را نوشته است. این کتاب تاییدیۀ «کتابنامه رشد آموزش و پرورش» را هم دارد.
11- پرونده زمین گیر
«برای شناختن چیزها باید، باید به خود چیزها توجه کنیم.»
این جملۀ «ادموند هوسرل» باعث شد نویسنده، کتاب پرونده زمین گیر را بنویسد. او فارغ از هر خبر و غرض و پیشینهای آمده داستان کتاب را به صورت منصفانه ولی روشن و شفاف توضیح داده تا مخاطب یک بار برای همیشه بداند داستان ما و اسرائیل چیست.
«پرونده زمین گیر» قصۀ ما و اسرائیل است. «امید نصرالهی» یک فصل در میان اطلاعاتی دربارۀ ایران از زمان باستان داده تا ایران حاضر و از آن طرف دربارۀ قوم یهود تا چگونگی شکلگیری اسرائیل. این قصهها به صورت جداگانه آورده میشوند تا اینکه به نکتۀ تقابل امروزی میرسند.
کتاب اطلاعات خیلی خوبی را دربارۀ ایران و اسرائیل به مخاطب خود میدهد. نویسنده با زبانی جذاب و گیرا و با لحنی طنزگونه قصهها را روایت کرده تا مخاطب بدون دستانداز کتاب را بخواند و در کنار یاد گرفتن اطلاعات، از خواندن آن لذت ببرد.
نکتۀ قابل تامل این است که با اینکه مخاطب کتاب نوجوان است ولی اطلاعاتی که دربارۀ ایران و چگونگی شکلگیری اسرائیل و دستهای پشت پرده و...در آن آورده شده میتواند جواب سوال بزرگسالان را هم بدهد. در واقع کتاب به مخاطب خود کمک میکند اطلاعات خود را جور بهتری در ذهن خود مرتب سازی کند.
12- در اسارت نفرت
آدمهای زیادی هم از تخیل خوششان میآید و هم از دانستن و خواندن تاریخ. گاهی کتابها فقط تخیلی است و گاهی فقط تاریخی. اما داستان تاریخی میتواند این دو را به همدیگر پیوند بزند.
در اسارت نفرت یک داستان تخیلی تاریخی است. تخیلی به این دلیل که شخصیتهای اصلی داسنان ساختۀ ذهن نویسندهاند و تاریخی به این دلیل که ماجرای این شخصیتها به غدیر خم میرسد.
در اسارت نفرت دربارۀ نوجوانی به نام «روزبه» است. روزبهای که در سفر تجاری پدرش را از دست میدهد و در هنگام فرار از برادرش «سام» هم جدا میشود.
«عطیه سادات صالحیان» در این کتاب از بردگی نوشته. آدمهای زیادی در آن روزها به دلایل مختلف به بردگی گرفته میشدند و ممکن بود در طول زندگیشان بردۀ چندین نفر شوند. این بردگیها روایتهای خاص خودش را دارد که در این کتاب مخاطب با بردگی و ماجراهای مختلف روزبه آشنا میشود. این خرید و فروشها گاهی سختی و رنج بسیار به همراه داشته و گاهی باعث کم شدن و از بین رفتن رنج میشده. در این بین، رسیدن به پیامبر و امام و غدیر همان و خوشبختی همان.
متن کتاب روان است و مخاطب را همراه میکند. اگر دوست دارید تلاشهای روزبه برای آزادی و دیدن دوبارۀ برادرش را بدانید، در اسارت نفرت را بخوانید.
13- خاکسپاری دوم بانوی مرگ
در بین کتابهایی که مزین به تقریظ رهبر انقلاب میشوند کمتر کتاب نوجوانی پیدا میشود. یکی از آن کتابها کتاب «خاکسپاری دوم بانوی مرگ» است. البته فضای داستانی کتاب بیشتر مناسب بزرگسال است ولی نوجوانانی که دارند سالهای آخر این ردۀ سنی را میگذرانند هم میتوانند مخاطب کتاب باشند.
خاکسپاری دوم بانوی مرگ یک کتاب امنیتی است. کتابی مرتبط با جنگ و دفاع از مرز و عقیده. کتابی که از مقاومت میگوید؛ چه این مقاومت برای جلوگیری از ورود دشمنان به مرزهای زمینی ایران در دفاع مقدس باشد و چه دفاع از عقیده و مظلومین در دهههای بعد و کیلومترها دورتر از خاکهای ایران.
داستان غیر خطی است و مخاطب ممکن است کمی طول بکشد تا بداند ماجرا از چه قرار است اما خاکسپاری دوم بانوی مرگ پر از شگفتی است و خواننده را مجاب میکند هی صفحه بزند و ادامه بدهد.
نویسنده در این کتاب در حال روایت کردن است. روایت شجاعت و پایداری و رشد یافتگی و پختگی. روایت نوجوانانی که همینطور که خودشان بزرگ میشوند روح مقاومت را هم در خودشان بزرگ میکنند و این روحیه را چند دهه با خود حمل میکنند.
«نیما اکبرخانی» نویسندۀ کتاب خاکسپاری دوم بانوی مرگ است.
14- مجموعه سرگذشت استعمار
معنی اصلی استعمار یعنی آباد کردن اما اگر از دید واژه سیاسی به آن نگاه کنیم یعنی بهره کشی، توسعه طلبی و سلطه جویی. چیزی که در مجموعه سرگذشت استعمار به آن پی میبرید همین چگونگی سلطه جوییها و بهره کشیهاست، بهره کشیهایی که از کشورهای مظلوم انجام شده و کشورهای دیگر را توسعه داده و ثروتمند کرده است.
سرگذشت استعمار کتابی است دربارۀ تاریخ جهان که برای نوجوانان و جوانان در 15 جلد به چاپ رسیده است. «مهدی میرکیایی» در این مجموعه با زبانی ساده و متنی روان پرده از ماجراهایی برمیدارد که دانستنش اطلاعاتی ارزشمند در اختیار مخاطب نوجوان خود قرار میدهد. در روزگاری که بعضیها غرب را مترقی و خیلی از کشورهای دیگر را عقب افتاده میدانند، خوب است با خواندن سرگذشت استعمار نگاه درستی به کشورها و دولتها پیدا کنند و بفهمند اگر غرب مترقی است، ترقیاش حاصل چه خونهایی و حاصل گرفتن چه ثروتهایی است.
انتشارات سوه مهر اخیرا این مجموعه را در سه جلد (هر پنج جلد در یک کتاب) هم منتشر کرده است. در هر کتاب برگی از تاریخ استعمار و رنج انسانها و کشورها دیده میشود. این مجموعه یکی از بهترین کتابهای نوجوان است که اطلاعات تاریخی با ارزشی را به مخاطب خود هدیه میکند.
15- رمانهای سهگانۀ جان کریستوفر
اگر اهل مطالعه کتاب نوجوان باشید احتمالا اسم «جان کریستوفر» را روی جلد بعضی از کتابها دیدهاید یا کتابی از او خوانده باشید سه گانۀ اول جان کریستوفر شامل جلد های زیر است:
- شهریار آینده
- آن سوی سرزمینهای شعلهور
- شمشیر ارواح
جان کریستوفر علمی تخیلی مینویسد. این سه گانه هم موضوعی علمی تخیلی دارد. در این مجموعه آدمها بعد از پیشرفتشان و پیدا شدن صنعت و ماشین و... باز به دوران پیش از پیشرفت برگشتهاند و صنعت از بین رفته و مردم به سبک زندگیهای قدیم برگشتهاند.
مخاطب در این کتاب با پیشگوها، ارواح، کوتولهها انسانها و... همراه میشود تا داستان «لوک» را بداند. پدر لوک شهریار میشود و لوک لقب شهریار آینده را میگیرد.
آیا او به راحتی شهریار میشود؟
چه ماجراهایی برای او در این مسیر پیش میآید؟
آیا روحیۀ جنگاوری و انسانیت او همیشه با او همراه میماند یا بالا و پایین زندگی آدمها را تغییر میدهد؟
برای فهمیدن جواب این سوالها باید این سه گانه را خواند.
چرا این کتابها؟!
کتابهای معرفی شده تنها کتابهای خوب نوجوان نیستند اما میتوانند از بهترین کتابهای نوجوان باشند؛ چراکه از هر کدامشان میتوان درس خاصی گرفت و لذت متفاوتی را بعد خواندنشان تجربه کرد؛ لذتی که هر کدام مربوط به موضوع خاصی میشود. در واقع این کتابها مجموعهای از کتابهای متنوعی است که سطح نگاه نوجوان و مخاطب را نسبت به آن موضوع متفاوت میکند.
نوجوان بخوانید حتی اگر نوجوان نیستید!
کتابهایی که معرفی شد کتابهایی مناسب رده سنی نوجوان هستند. اما حتی اگر نوجوان نیستید به نوجوانخوانی رو بیاورید؛ زیرا خواندن این دست کتابها کمک میکند:
- از دنیای شیرین نوجوانها فاصله نگیرید.
- برای معرفی کتاب به نوجوانان دستتان بازتر باشد.
- تلاش و امید را متفاوت درک کنید.
- خلاقیت دنیای نوجوانی را وارد زندگی خود کنید.
- حس نشاط این دوران وارد روح و روانتان شود.
