کتاب تا ابد زندگی در جلد یازدهم خود به شرح احادیث باب المعاد بحارالانوار و موضوع محاسبه اعمال میرسد. این اثر که برگرفته از سلسله جلسات تدریس استاد محمد رضا عابدینی است توانسته به خوبی مسأله معاد و دنیای پس از مرگ را به دنیای امروزمان بیاورد.
معاد مسألهای است که درک صحیح از آن میتواند دنیای هر مسلمانی را زیر و رو کند و پایههای اعتقادی او را مستحکم سازد. بر پایه معاد است که انسانشناسی، عدل، نبوت و امامت معنا مییابند. حتی شناخت دقیق توحید نیز در سایهسار حقیقت معاد میسر میشود. مجموعه تا ابد زندگی این دستاورد را به ارمغان میآورد.
جلد یازدهم این مجموعه از پنج باب تشکیل شدهاست که منطبق بر ابواب ده تا پانزده کتاب المعاد میباشند. نخستین باب با عنوان میزان حق را تنها ملاک سنگینی میزان میداند و نشان میدهد رضایت حق از کیفیت عمل است و نه کمیت آن. کتاب در پرتوی روایات متعدد نشان میدهد سنگینترین عمل نیک در ترازوی عمل انسان صلوات بر محمد و آل محمد (ص) است. سپس جایگاه حسن خلق و ولایت امیرالمومنین (ع) در جایگاه میزان مورد واکاوی قرار میگیرد. این باب با جدال بر سر کلمات «موازین» و «شهید» در قرآن خاتمه مییابد.
باب دوم کتاب مشتمل بر تشریح چهل و پنج روایت است. این باب با تفسیر عبارت «سریعالحساب» آغاز میشود و موضوعات متنوعی چون محاسبه مومن غنی، مقصود از پاداش مضاعف، نعمت مورد سوال در قیامت، دستگیری اهل بیت در حساب، عظمت گناه شرک، سوال از نعمت ولایت و ... را از نظر میگذراند.
باب سوم کتاب عنوان پرسش از رسولان و امتها را برگزیده است. حقیقت اسم جبار، لوح و قلم، حضور پیامبران به عنوان شاهدان قیامت و شهادت هر امام بر اهل زمانش از دیگر مباحث این باب میباشند.
باب چهارم عذر و بهانه بندگان را کنار میزند. حجتالاسلام عابدینی در این باب احتجاج خداوند بر موضوعات مختلف را بررسی میکند تا نشان دهد نه از زیبارویان و نه از بلا دیدگان در قیامت عذری پذیرفته نیست.
دو باب پایانی کتاب نیز به آنچه از رحمت الهی که در قیامت آشکار میشود و ویژگیهایی که باعث رهایی از سختیها و ترسهای قیامت است، اشاره میکنند.
درک حقیقت معاد چنانکه ذکر آن گذشت میتواند پایههای اعتقادی آدمی را مستحکم و دنیای او را مطابق با آخرت تغییر دهد. لذا مطالعه این کتاب هم دستاورد اخلاقی دارد و هم دنیا را مزرعه آخرت مخاطب میسازد.
عموم علاقمندان به مباحث اعتقادی همچون توحید، معاد، نبوت و امامت مخاطبان این کتاب هستند. ضمن اینکه این کتاب میتواند گزینه مناسبی برای طلاب دانشجویان، واعظان و جوانان باشد.
معنای دقیق حسابرسی آسان این است که اعمال این افراد به ایشان عرضه میشود و آنها هم میپذیرند که این اعمال مربوط به آنهاست؛ چرا که قبلاً در دنیا مسئولیت این اعمال را پذیرفته بودند. بعد از دنیا و در قیامت، پس از آنکه همه چیز معلوم شد، به برخی گفته می شود که سیئات شما را به حسنات تبدیل کردیم و به بعضی هم گفته میشود که سیئات شما را بخشیدیم. اینها همه نتیجه همان حسابرسی در دنیاست که این اعمال دائم جلوی چشمشان بوده و حالت توجه داشتند.
نظرات