کتاب تاریخ پیامبر اسلام در سه مجلد، به قلم استاد عباس صفایی حایری، تاریخ شخصیت و صفات پیامبر خدا را از سالهایی پیش از ظهور اسلام تا رحلت رسول خدا و تعیین خلیفه روایت می‌کند. بررسی یک به یک جنگ‌های رسول خدا و حتی ماجرای فدک را نیز در این مجموعه سه جلدی شاهد خواهیم بود.

بیایید عرب پیش از اسلام را با هم مرور کنیم. عرب بادیه نشین پیش از اسلام مجموعه‌ای از عقاید خرافی، جنگ و خونریزی، زنده‌ به گور کردن دختران، می گساری و ... بود. اندک هنر و فرهنگ اعراب پیش از اسلام به شعرسرایی و پایبندی به عهد و پیمان می‌رسید که آن هم چندان نتیجه مثبتی در عربستان آن روزگار نداشت. اما به برکت ظهور اسلام بسیاری از آن عقاید خرافی برچیده شد، سال‌ها دشمنی به دوستی تبدیل شد و نور هدایت به دل‌ها تابید و رستگاری از آن بیدار دلان شد. اما ماجرا به همین سادگی نبود. سال‌ها خون دل خوردن، جنگ، از دست دادن یاران وفادار و ... نتیجه فریاد زدن ندای حق بود. اکنون مجموعه سه جلدی تاریخ پیامبر اسلام به تفصیل بسیار این سیر تاریخی را بررسی می‌کند.

استاد عباس صفایی حایری در مقدمه اثر خود از تاثیر قرآن کریم و پیامبر اکرم (ص) در اسلام مسلمین و تربیت شدگان مکتب پیامبر می‌گوید و در پایان این مقدمه وظیفه مسلمانان امروز را برمی‌شمارد. باب اول کتاب با بررسی عرب پیش از اسلام آغاز می‌شود، پس از این باب دوم کتاب نشان می‌دهد اجداد پیغمبر از آلودگی‌ها دور بودند. در این باب شجاعت فرزندان عبدالمطلب، برتری عقل قریش بر طوایف عرب، سنت حسنه قصی، ازدواج و وفات هاشم، علت علاقه شدید ابوطالب به پیغمبر و ... بررسی می‌شوند. تولد پیامبر اکرم در عام‌الفیل، عصمت ایشان، مهاجرت گروهی از مسلمانان به حبشه، اصرار پیامبر به دعوت و مقاومت قریش، اتحاد انصار و مواسات با مهاجرین و فرمان هجرت به مدینه جمله مفاهیم مطرح شده در جلد اول کتاب هستند که به تفصیل بیان شده‌اند.

جلد دوم این مجموعه بی‌نظیر در سه باب شخصیت و صفات پپیامبر اکرم (ص) را واکاوی می‌کند. سپس از رحلت ایشان و علت آن می‌گوید و در نهایت به لزوم تعیین خلیفه برای نجات مسلمین از گمراهی اشاره می‌کند.  

جلد سوم این نوشتار به تاریخ مجاهدات رسول خدا اختصاص دارد. باب اول این جلد با عنوان کتاب مشرکین رفتار و عداوت مشرکین را پس از دعوت پیامبر روایت می‌کند. قطع روابط قریش با بنی‌هاشم، رفتن ابوطالب به شعب، هجرت به مدینه، قریش و علی (ع)، طعام پیغمبر در غار و حمایت ابولهب از ابوطالب برخی از مطالب مطرح شده در این باب هستند. پس از این غزوه‌های بدر، احد، خندق، صلح حدیبیه، جنگ حنین، دشمنی اهل کتاب با رسول خدا (ص)، ماجرای فدک و مبارزه با منافقین در بخش‌هایی مجزا و با جزئیاتی بسیار واکاوی شده‌اند.

درباره نویسنده، عباس صفایی حایری:

آیت‌الله حاج شیخ عباس صفایی حائری، فرزند آیت‌الله شیخ محمدعلی صفائی حائری در بیستم صفر 1332 هجری قمری در سامرا متولد شد. او که از هوش و استعداد بسیاری برخوردار بود پس از گذراندن ایام کودکی همراه والدشان به کربلا هجرت نمودند. در محضر اساتیدی چون حاج شیخ علی‌اکبر نایینی، جعفر دشتی و ابوالقاسم خویی به تحصیل علوم دینی پرداخت. پس از چندی به قم هجرت نمودند. استاد ایشان در فقه و اصول مرحوم پدشان بود. از استاد عباس صفایی حایری آثار متعددی چون تاریخ امیرالمومنین و تاریخ سیدالشهدا باقی مانده است که بسیار ارزشمند می‌باشند.

چرا باید کتاب تاریخ پیامبر اسلام را مطالعه کنیم؟

تاریخ اسلام علاوه بر آشنایی مخاطب با اسلام راستین، او را با مشقت‌های مسلمین آشنا می‌کند تا قدر اسلام را بیشتر بداند، وظیفه خود در عصر حاضر را درک خواهد کرد و با فرقه‌های انحرافی نیز آشنا خواهد شد.

کتاب تاریخ پیامبر اسلام را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

عموم مسلمانان، پژوهش‌گران تاریخ صدر اسلام، علاقه‌مندان به سیره رسول خدا و طلاب و روحانیون مخاطب این نوشتار ارزشمند هستند.

برشی از کتاب تاریخ پیامبر اسلام:

پیغمبری که می فرماید: «مسلمان وقتی صبح می‌کند، باید به فکر اصلاح و رفع گرفتاری‌های مسلمانان باشد، و گرنه مسلمان نیست» خود به آنچه می فرمود، پیشاپیش دیگران عمل می نمود؛ نه آن که دیگران را امر کند و خود را فراموش نماید.

داغدیدگان گرفتار هستند و فرصت و توانایی تهیه خوراک را ندارند. پس وظیفه دیگران است که به یاد ایشان بوده و آنان را تنها نگذارند و مساعدت و کمک نموده و برای ایشان غذا آماده سازند و در عزاداریشان شریک باشند. یقیناً این کارها موجب زیادی علاقه به یکدیگر می‌شود.

امروزه ورق برگشته و کار برعکس شده است؛ مصیبت زدگان بایستی در آن حال عزا و مصیبت به فکر تهیه غذا برای دیگران باشند. گویا مزد تشییع کنندگان این است که پس از فراغت از تشییع جنازه در منزل صاحب عزا ناهار و شام میل نمایند. کسانی که قوانین اسلام را کنار گذارند به راستی خود را گرفتار می‌نمایند و در ضلالت و گمراهی فرو می‌روند!