کتاب «آدمربایی در لیبی» نوشتهی مهدیه پالیزبان و منتشرشده توسط مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر، اثری مستند و موجز درباره یکی از مهمترین و پیچیدهترین پروندههای سیاسی معاصر جهان اسلام است: ربودهشدن امام موسی صدر و دو همراهش در کشور لیبی.
این کتاب در حدود ۱۸۰ صفحه و با ساختاری متفاوت (ترکیب متن کوتاه و طراحی گرافیکی) تلاش میکند تصویری روشن و مستند از این حادثه ارائه دهد. کتاب حول چهار محور سخن میگوید. در ابتدا به مرور زندگی امام موسی صدر میپردازد. در ابتدای کتاب، یک روزشمار کوتاه از زندگی و فعالیتهای امام موسی صدر آمده است؛ از تولد تا زمان سفر به لیبی. این بخش برای آشنایی مخاطب با جایگاه فکری، اجتماعی و سیاسی اوست.
روایت ماجرای ربایش ایشان دومین محور مطالب کتاب را تشکیل میدهد. این بخش که اصلیترین بخش کتاب است به شرح دقیق حادثه ربودهشدن در سال ۱۹۷۸ میپردازد؛ زمانی که امام صدر به دعوت رسمی حکومت لیبی به این کشور سفر کرد و پس از آن ناپدید شد. در این بخش، کتاب، وقایع را بهصورت زمانبندیشده (روزشمار) بیان میکند، به نقش حکومت لیبی و شخص معمر قذافی اشاره دارد، شواهد و قرائن مختلف درباره سرنوشت امام را مطرح میکند.
بخش سوم کتاب به پیگیریهای بینالمللی و تلاشهای انجامشده، برای یافتن امام موسی صدر میپردازد. از جمله این اقدامات میتوان به اقدامات دولت لبنان، فعالیتهای خانواده امام صدر و پیگیریهای حقوقی و سیاسی در سطح بینالمللی اشاره کرد. این بخش نشان میدهد که این پرونده طی دههها همچنان باز و حلنشده باقی مانده است.
چهارمین بخش کتاب با ارائه مستندات بدون قضاوت و تحلیل مستقیم نتیجهگیری را به خواننده واگذار میکند تا خواننده خود را در برابر ربوده شدن امام موسی صدر مسئول بداند و از خود بپرسد: برای آزادی او چه کردهایم؟
ویژگیهای برجسته کتاب:
به طور خلاصه کتاب «آدمربایی در لیبی» گزارشی مستند و فشرده از ربودهشدن امام موسی صدر است که با رویکردی تاریخی و بدون تحلیل شخصی، سیر وقایع را از پیشزمینههای سفر تا دههها پیگیری بعدی روایت میکند. این کتاب تلاش میکند به یک پرسش اساسی پاسخ دهد:
در طول این سالها برای روشنشدن سرنوشت امام موسی صدر چه اقداماتی انجام شده است؟
در نهایت، اثر نشان میدهد که:
برای کسانی که میخواهند در مدت کوتاه، تصویری کلی اما مستند از ماجرای ربودهشدن امام موسی صدر به دست آورند، گزینهای مناسب و آغازگر است، هرچند برای فهم عمیقتر، نیاز به مطالعه منابع تکمیلی هم وجود دارد.
خانواده و دستگاه قضایی لبنان و وکلای امام و دستگاه امنیتی لبنان با استناد به اخبار و اسناد موثق و گزارش شهود، حیات امام موسی صدر را اثبات میکنند و نگران از دست رفتن زمان و فرصت هستند. در طرف مقابل حکومت قذافی و همپیمانان او برای شایعه یا تحلیل شهادت امام خبر مستند و قطعی و مدرک معتبری ارائه نکردهاند و تنها گمانه زنیهایی مطرح کردهاند.
نظرات